लोकसहभागातून जलसंधारणाचा संकल्प! बुरखेत पाड्यात वनराई बंधाऱ्याचे बांधकाम
शेलकुई ग्रामपंचायतीचा पुढाकार; पाणी अडवा, पाणी जिरवा मोहिमेत ग्रामस्थांचे श्रमदान
धडगाव, प्रतिनिधी :
ग्रामीण भागातील पाणीटंचाईवर मात करून गावाला जलसमृद्ध करण्याच्या उद्देशाने शेलकुई ग्रामपंचायतीने जलसंधारणाचा उपक्रम हाती घेतला आहे. ग्रामपंचायतीच्या अंतर्गत येणाऱ्या बुरखेत पाडा येथे ग्रामस्थांच्या उत्स्फूर्त लोकसहभागातून वनराई बंधाऱ्याचे बांधकाम करण्यात आले. या उपक्रमातून पावसाचे वाहून जाणारे पाणी अडवून जमिनीत मुरवणे, भूजलपातळी वाढवणे आणि भविष्यातील पाणीटंचाई कमी करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे.
पाणीटंचाईवर मात करण्यासाठी पुढाकार
पावसाळा संपल्यानंतर ग्रामीण भागात अनेक ठिकाणी पाणीटंचाई जाणवते. यावर उपाय म्हणून नाल्यांमधून वाहून जाणारे पाणी अडवून त्याचा स्थानिक पातळीवर उपयोग करण्यासाठी वनराई बंधारे उपयुक्त ठरतात. बुरखेत पाडा येथे बांधण्यात आलेल्या वनराई बंधाऱ्यामुळे पाण्याचा प्रवाह नियंत्रित होण्यास आणि पाणी जमिनीत मुरण्यास मदत होण्याची अपेक्षा आहे.
भूजलपातळी सुधारण्यासोबतच विहिरी व कूपनलिकांमधील पाण्याची उपलब्धता वाढवणे, तसेच शेतीसाठी पाण्याचा उपयोग होण्याच्या दृष्टीने हा उपक्रम महत्त्वपूर्ण मानला जात आहे.
‘पाणी अडवा, पाणी जिरवा’चा संदेश
वनराई बंधाऱ्याच्या बांधकामादरम्यान ग्रामस्थांना जलसंधारणाचे महत्त्व पटवून देण्यात आले. पाण्याचा प्रत्येक थेंब जपणे, पावसाच्या पाण्याचा योग्य वापर करणे आणि सामूहिक प्रयत्नांतून गाव जलसमृद्ध बनवणे ही काळाची गरज असल्याचे यावेळी अधोरेखित करण्यात आले.
ग्रामविकास अधिकारी अतिष चव्हाण यांच्या उपस्थितीत ग्रामस्थांनी श्रमदानातून या उपक्रमात सहभाग घेतला. सामूहिक श्रमदानामुळे ग्रामस्थांमधील एकोपा दृढ होण्यासही मदत झाली.
शाश्वत ग्रामविकासाच्या दिशेने पाऊल
जलसंधारण, पर्यावरण संवर्धन आणि शेतीसाठी पाण्याची उपलब्धता सुधारण्याच्या दृष्टीने शेलकुई ग्रामपंचायतीचा हा उपक्रम महत्त्वाचा आहे. लोकसहभागातून स्थानिक पातळीवर जलसंधारणाची कामे केल्यास पाणीटंचाईच्या समस्येवर मात करण्यासाठी दीर्घकालीन प्रयत्नांना बळ मिळू शकते.
बुरखेत पाड्यातील हा उपक्रम परिसरातील इतर गावांनाही जलसंधारणासाठी लोकसहभागातून पुढाकार घेण्याची प्रेरणा देणारा ठरू शकतो.
