महिला शेतकरी प्रमाणपत्रामुळे ७/१२ वर नाव नसले तरी मिळणार अधिकृत ओळख

महिला शेतकरी प्रमाणपत्रामुळे ७/१२ वर नाव नसले तरी मिळणार अधिकृत ओळख

महाराष्ट्र महिला शेतकरी सक्षमीकरण अधिनियम २०२६ अंतर्गत ऑनलाइन नोंदणी सुरू; शेती व शेतीपूरक व्यवसायातील महिलांना विविध योजनांचा लाभ घेणे होणार सुलभ

मुंबई : महाराष्ट्रातील शेती आणि शेतीपूरक व्यवसायांमध्ये प्रत्यक्ष सहभागी असलेल्या महिलांना अधिकृत ओळख मिळावी, यासाठी राज्य शासनाने ‘महाराष्ट्र महिला शेतकरी सक्षमीकरण अधिनियम, २०२६’ लागू केला आहे. या अधिनियमाच्या अंमलबजावणीचा भाग म्हणून महिला शेतकरी प्रमाणपत्रासाठी ऑनलाइन नोंदणी प्रक्रिया सुरू करण्यात आली आहे. कृषी विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर या अधिनियमाची तसेच प्रमाणपत्र पोर्टलची माहिती उपलब्ध आहे.

या उपक्रमामुळे जमिनीच्या मालकीच्या नोंदीत स्वतःचे नाव नसतानाही शेतीत प्रत्यक्ष योगदान देणाऱ्या पात्र महिलांना ‘महिला शेतकरी’ म्हणून अधिकृत ओळख मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. या प्रमाणपत्राच्या माध्यमातून कृषी विभागाच्या विविध योजना, कर्ज, पीकविमा, अनुदाने, कृषी निविष्ठा, प्रशिक्षण आणि तांत्रिक मार्गदर्शनाचा लाभ घेणे सुलभ होणार असल्याची माहिती शासनाच्या जिल्हा माहिती कार्यालयांनी दिली आहे.

प्रमाणपत्राचा उद्देश काय?

शेतीच्या विविध टप्प्यांमध्ये महिलांचा मोठा सहभाग असतो. मात्र अनेक प्रकरणांमध्ये जमीन किंवा ७/१२ उतारा त्यांच्या नावावर नसल्याने त्यांना कागदोपत्री शेतकरी म्हणून ओळख मिळत नव्हती. ही अडचण दूर करून शेती व शेतीपूरक क्षेत्रात प्रत्यक्ष योगदान देणाऱ्या महिलांना स्वतंत्र ओळख देणे हा या उपक्रमाचा प्रमुख उद्देश आहे.

कोणत्या क्षेत्रातील महिलांना मिळू शकते ओळख?

शेतीसोबतच विविध शेतीपूरक व्यवसायांमध्ये प्रत्यक्ष सहभागी असलेल्या महिलांनाही या प्रक्रियेत समाविष्ट करण्यात आले आहे. यामध्ये पीक उत्पादन, फलोत्पादन, पशुपालन, दुग्धव्यवसाय, कुक्कुटपालन, मधुमक्षिकापालन, मत्स्यपालन, रेशीम उत्पादन आदी क्षेत्रांचा समावेश होतो.

कोणते लाभ मिळण्यास मदत होणार?

महिला शेतकरी प्रमाणपत्रामुळे पात्र महिलांना शासनाच्या कृषी योजनांचा लाभ घेण्यासाठी अधिकृत ओळख उपलब्ध होणार आहे. त्यातून प्रामुख्याने—

• कृषी पत व कर्ज सुविधांचा लाभ

• पीकविमा व विविध कृषी अनुदाने

• बियाणे, खते व कृषी निविष्ठांशी संबंधित योजनांचा लाभ

• कृषी प्रशिक्षण व तांत्रिक मार्गदर्शन

• कृषी योजनांमध्ये सहभाग व लाभ घेण्याची प्रक्रिया सुलभ होणे

अशा सुविधांचा लाभ घेणे सोपे होणार आहे.

ऑनलाइन नोंदणीची सुविधा

महिला शेतकरी प्रमाणपत्रासाठी ऑनलाइन नोंदणीची सुविधा सुरू करण्यात आली आहे. कृषी विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर ‘महिला शेतकरी प्रमाणपत्र पोर्टल’ उपलब्ध करून देण्यात आले आहे.

अर्ज करताना आधार-ओटीपी पडताळणी, वैयक्तिक माहिती आणि शेती किंवा शेतीपूरक व्यवसायाशी संबंधित माहिती भरण्याची प्रक्रिया असल्याचे उपलब्ध माहितीत नमूद करण्यात आले आहे. Farmer ID उपलब्ध असल्यास त्याची माहितीही प्रक्रियेत वापरली जाते.

ग्रामसभेच्या पडताळणीनंतर प्रमाणपत्र

महिला शेतकरी म्हणून पात्रतेची पडताळणी करण्यासाठी स्थानिक पातळीवर प्रक्रिया करण्यात येणार आहे. संबंधित महिला प्रत्यक्ष शेती किंवा शेतीपूरक व्यवसायात सहभागी आहे का, याची खातरजमा करून प्रमाणपत्र देण्याची व्यवस्था करण्यात आली आहे.

महिला शेतकऱ्यांनी या सुविधेचा लाभ घेऊन ऑनलाइन नोंदणी करावी, असे आवाहन कृषी विभाग आणि जिल्हा माहिती कार्यालयांकडून करण्यात आले आहे. तांत्रिक अडचणी किंवा अधिक माहितीसाठी स्थानिक कृषी विभागाच्या अधिकाऱ्यांशी संपर्क साधण्याचेही आवाहन करण्यात आले आहे.